Muhalefet ve Travma

            Demokratik bir rejimin en önemli özelliği muhalefet kanallarının açık olmasıdır. Bu anlamda iktidarın her rejimde olduğu, muhalefetin ise demokratik yönetimlere ait ayırıcı özellik olduğunu söylemek gerekir. Bu açıdan, muhalefet üzerine yapılacak her sınırlama ve baskı demokrasinin meşruiyetini tartışmaya açar.

             Türkiye gibi demokrasi serüveni bir hayli sıkıntılı geçen ve iktidardan topluma bakmayı temel siyasi davranış biçimi olarak geliştirmiş bir toplumda muhalefet yapmak gerçekten zordur. Özellikle siyasal iktidarın kendini devlet ile özdeş gördüğü zamanlarda muhalefetin işi bir kat daha zordur.

            Öte yandan muhalefet sağlıklı bir özeleştiri yapmalıdır. Bunu yaparken yapıcı bir yöntem kullanmalı, sorunu daha da derinleştirecek, muhalefetin gücünü kıracak açıklamalardan uzak durulmalıdır. Son dönemlerde yaşanan tartışmalar muhalefet cephesinde bazı şeylerin yolunda gitmediğini göstermektedir. Özellikle muhalefet bloğunu oluşturan partilerin birbirleri hakkında yaptıkları suçlayıcı değerlendirmeler, birlikteliğin ilkesel olmaktan çok siyasal çıkar öncelikli olduğunu göstermektedir.

Muhalefet, kendisi açısından tarihin en avantajlı seçimine girdiği halde neden başarılı olamadı? Bu sorunun sosyolojik analizini iyi bir şekilde yapmak gerekir. Şu an görünen gerçek muhalefetin gerek partiler arası, gerek parti içi tartışmalarında kendini daha da zayıflattığıdır.

Seçim sonuçları hakkında şu gerçeğin altını çizmek gerekir: Destek ne kadar duygusal ve akıl dışı veriler ile yapılırsa, beklenen sonuç alınmadığında hayal kırıklığı o kadar derin olur. Esasen muhalefetin yaşadığı da budur.

Öyle görülüyor ki, muhalefet çevreleri Kılıçdaroğlu’na kendisini aşan bir sanal misyon yüklemiş. Sanaldan gerçeğe dönünce de hak etmediği biçimde eleştiriliyor.

Kılıçdaroğlu'nu destekleyenler, sanıyorum, ona sahip olmadığı özellikler yüklediler. Şimdilerde yaşanan hayal kırıklığı beklentilerin yüksekliği ile ilgilidir. Öyle görülüyor ki, farklı siyasal anlayışları bir araya getirmeyi amaçlayan mutabakat arayışı, Türkiye siyaseti açısından önemli bir adımdı. Ancak bu önemli adımı sürdürecek irade ve davranış biçimi konusunda, Kılıçdaroğlu'nun gerek seçim öncesi gerekse seçim sonrası sürdürdüğü popülizm, projeyi tümüyle ortadan kaldırmasa bile büyük ölçüde zedeledi. Uzun süredir müzakereden uzak, çatışmaya ve ötekileştirme yönelen Türkiye siyaseti önemli bir süreci acı bir şekilde noktalamak üzere. Asıl sorun mutabakatın ortaklardan gizli bir şekilde yapılması ve ortakların sorularına karşılık böyle bir mutabakatın yapılmadığının ifade edilmesidir.

Kemal Kılıçdaroğlu'nun en önemli başarısı, daha önceki seçimlerde olmadığı şekilde, Erdoğan karşısındaki muhalefeti birleştirmiş olmasıdır.

Öte yandan Kılıçdaroğlu muhalefete toplamda artı oy kazandırmış değildir. Önceki seçimlerde dağınık olan yüzde 48 civarındaki oyu birleştirmiştir.

Erdoğan'ın aldığı oy önceki seçimle de yüzde 52 civarındadır. Asıl soru şu: Erdoğan bu kadar eleştirilmesi ne karşın nasıl bu desteği koruyabilir? Bu sorunun sosyolojik bir karşılığı olmalı.

            Muhalefet cephesinde yaşanan tartışmalar, gelecek seçimler için yol gösterici olacaktır. CHP'de süren mücadelede dört grup var

1- Kemal Kılıçdaroğlu ve ekibi

2- Ekrem İmamoğlu ve ekibi

3- Pozisyonunu henüz netleştiremeyenler.

4- Bolu Belediye Başkanı gibi etkisiz kişiler.

Bu mücadele sonucunda bir grup öne çıkacak diğerleri elenecek gibi görülüyor.

Hangi konu olursa olsun eleştirel düşüncenin belirli ilkeleri olmalıdır. Eleştiri mutlaka doğru bilgiye dayanmalıdır. Özellikle muhalif olduğumuz kişiler hakkında yaptığımız eleştiriler de daha dikkatli davranmalıyız. Muhalif olduğumuz kişiler hakkında yaptığımız eleştirilerde adalet ilkesinden kolaylıkla ayrılıyor isek, ahlaki bakımdan derin bir zaafımız var demektir. İftira, manipülasyon, alay ve küçük düşürme gayreti eleştirinin en büyük zaaflarıdır. Ne yazık ki, özellikle siyaset alanında yapılan eleştiriler, yorum ve değerlendirmeler, derin ahlaki zaaflar içermektedir.